Fosgladh an Ionad Dualchais
Cha do shoirbhich leis an uisge nuair a dh ’fhosgail a’ Bh-ph Yeoman OBE Taigh-tasgaidh an Ionaid Dualchais gu foirmeil aig Ionad Naomh Moluag air 17 Màrt 2007. Bha na h-aiseagan trang fad na maidne agus bha cabhlach de thacsaidhean a ’giùlan mòran luchd-tadhail gu na gàrraidhean ùra far an robh Aonghas MacNeacail a’ pìobaireachd. fàilte. Às deidh dha Dòmhnall Black, Cathraiche a ’Chomainn, fàilte a chuir air an t-sluagh a bha a’ tiormachadh, chuir a ’Bh-ph Yeoman an cuimhne an ath ghinealach gun robh iad a’ fuireach air eilean clach-aoil gun samhail air a chuairteachadh le clach-ghràin agus bha an cuid aca mar dhìleab mhòr a thaobh clach-eòlais agus cultair. Chrath i an uairsin rioban breacan MhicGriogair a bha air a chumail le Katy agus Annie NicGriogair agus thug a bràthair Donnchadh am fearann mar chuimhneachan air am pàrantan Dugald agus Phemie MacGriogair ris a bheil an Taigh-tasgaidh coisrigte. Thug Shona Wright – an leanabh sgoile as òige ann an Lios Mòr – bouquet don Bh-Uas Yeoman a bha na taing mhòr bhon eilean airson a taic làidir air feadh.
Bha cothrom ann faicinn thairis air an togalach leis an t-seòmar taisbeanaidh eireachdail agus an cafaidh tarraingeach mus do chùm cuirmean air adhart anns an talla coimhearsnachd far an robh Denise Willis agus Norma Black air sgaoileadh mìorbhaileach ullachadh.
Às deidh glainne fìon aoigheil agus ron bhiadh chuala sinn bho Mhanaidsear a ’Phròiseict Tony Perkins a tha, bho 2002, air a bhith ag obair gu dlùth leis an ailtire Shauna Camshron agus buill a’ Choinnichriadh gus na bha mòran a ’smaoineachadh a bha do-ruigsinneach a choileanadh. Thug e taing shònraichte do Mhairead Dhòmhnallach a bha, mar rùnaire, ag obair gu cruaidh seachd latha san t-seachdain agus dha bhean agus a mhac airson an dìleab. Thuirt a h-uile neach-labhairt gu robh Tony air a bhith na mhanaidsear pròiseict air leth agus gu math furasta obrachadh leis. Thuirt Eleanor Shaw bho Urras Nadair gun robh e a-riamh air a bhith iriosal agus practaigeach agus chuir e air falbh cnapan-starra agus sgaoil e an dealas gabhaltach don h-uile duine.
Thuirt Shauna Chamshron ris an talla loma-làn gun do thadhail i air an làrach 8 bliadhna agus 11 latha air ais, air an t-siathamh latha den Mhàrt 1999, agus choinnich i ris a ’chomataidh – Mairead NicDhòmhnaill, Dòmhnall Black, Donnchadh MacGriogair, Seumas MacCormaig, Iain Mac Dhùn Lèibhe, Donnchadh Mac Dhùn Lèibhe, Eairdsidh MacGillivary, agus Cathy MacIlleMhìcheil. Bha aon stuagh ann den bhothan trèigte agus cnap de sprùilleach far an robh an togalach a-muigh! Às an sin dh ’èirich Taigh Iseabal a tha air duaisean a chosnadh agus a tha a-nis na thaigh-tasgaidh eireachdail. Tha frèam fiodha gu math làidir san togalach le sailean mullach fiodha domhainn. Is e clòimh chaorach a th ’anns an insulation; tha teasachadh fon làr aige – nas saoire a bhith a ’ruith na rèididheatoran sin – agus tha an teasachadh air a stiùireadh le pumpa teas stòr talmhainn.
Tha na bùird learag air an taobh a-muigh às an Roinn Eòrpa tro Newtonmore agus falbhaidh iad gu airgead thairis air na bliadhnaichean, agus tha am mullach feòir bho Hamaltan. Ann am beagan bhliadhnaichean bidh e à Lios Mòr mar a bhios na h-eòin agus a ’ghaoth a’ dèanamh an cuid obrach.
Thuirt an neach-togail Stuart MacIlleMhìcheil gun robh e math a bhith co-cheangailte ri pròiseact cho cliùiteach air eilean nan deidheadh a theaghlach air ais co-dhiù 1,000 bliadhna. Dh’aidich e gun do dh’fheuch e ri bruidhinn ri Shauna Camshron a-mach às a ‘mhullach feòir ach bha e a-nis toilichte leis.
B ’e Beathag Mhoireasden an neach-labhairt mu dheireadh ann an Gàidhlig agus Beurla a bha, o chionn grunn bhliadhnaichean, air tòiseachadh air a’ phròiseact gu lèir le bhith a ’moladh gun tòisich Lios Mòr a’ cruthachadh a h-ìomhaigh fhèin. Agus tha an còrr na sgeulachd gu math drùidhteach gu dearbh.
Chrìochnaich am feasgar leis a ’bhiadh bhlasta, rop uisge-beatha Lios Mòr agus reic dealbhan chloinne Bun-sgoil Lios Mòr a bha a’ sgeadachadh nam ballachan.
Thòisich cuirmean air an fheasgar le dannsa gu ceòl mòr Còmhlan Ceilidh Cast Ewe às an Eilean Sgitheanach còmhla ri Aonghas MacNeacail agus caraidean. Chaidh cèic eireachdail Katy Wright, a ’sealltainn an eilein agus na carraighean-cuimhne aige, a ghearradh agus a fhrithealadh.
Gu h-ìosal tha na h-òraidean facal air an fhacal bhon fhosgladh:
Thuirt Tony Perkins …..
Do dhuine sam bith a tha an làthair nach robh mi air a bhith toilichte coinneachadh tha mi nam Mhanaidsear Pròiseact Tony Perkins airson an Comann Lios Mòr, dreuchd a tha mi air a bhith a ’faighinn sochair bho thràth ann an 2002 agus bha mi an làthair san Lùnastal 2002 aig fosgladh Taigh Iseabal Dhaidh an taigh-tughaidh ath-chruthaichte. Tha mi an dùil nach robh mòran a ’smaoineachadh gum biodh sinn air an cruinneachadh an seo a-rithist gus fosgladh Ionad Naomh Moluag a chomharrachadh.
Tha crìochnachadh an dà phròiseact sin a ’comharrachadh euchd fìor mhath airson Coinnich Lios Mòr agus a’ nochdadh na ghabhas a choileanadh nuair a thèid pròiseactan air an deagh smaoineachadh a thoirt do luchd-maoineachaidh agus pàrtaidhean eile le ùidh ann an cruth seasmhach seasmhach agus an uairsin air a dhèanamh tro cho-chomhairle aig gach ìre. .
Bha fastadh Shauna Chamshron mar ailtire ann an 1999 ag obair gu dlùth leis a ’chomann a’ comharrachadh toiseach oifigeil agus bha e na thoileachas dhomh a bhith ag obair còmhla rithe thar nan seachd bliadhna a dh ’fhalbh. Tha an dà phròiseact air a bhith air an riaghladh le sgioba sònraichte agus feumaidh mi taing a thoirt dhaibh uile airson an taic. Tha e air a bhith air leth dealasach a thaobh ùine agus oidhirp. Feumar taing shònraichte a thoirt do rùnaire a ’Chomainn Mairead NicDhòmhnaill airson a h-uile taic, taic agus brosnachadh, ag obair mar bhòrd-fuaim cha mhòr a h-uile latha. Tha mi airson taing mhòr a thoirt do mo bhean Mairi agus mo mhac Eoghan, airson an ùine a chuir mi seachad air na pròiseactan.
Ann an 2000 chuir còmhradh cothrom le Geoff Fagin à Cadispa na cuibhlichean a-steach agus chuir comhairle làidir agus taic proifeasanta Geoff agus a sgioba bunait airson a h-uile rud a lean. Aon uair ‘s gun deach am plana gnìomhachais agus an sgrùdadh ion-dhèantachd a stèidheachadh bha sinn fortanach a bhith a’ cruthachadh caidreachas làidir leis an earbsa Nadair a chaidh a chruthachadh o chionn ghoirid san Òban agus cha robh sinn a-riamh a ’coimhead air ais, cha robh an dà bhuidheann a-riamh a’ sruthadh bho an dleastanasan, agus a-rithist bha e na thoileachas dhuinn a bhith ag obair. còmhla riutha uile, gu sònraichte le Eleanor Shaw aig Nadair aig an robh fàilte mhòr air taic agus taic iomlan leis a ’phròiseact.
Ach cha bu chòir dhuinn dìochuimhneachadh nach biodh pròiseact air a bhith ann às aonais taic fhialaidh tuathanach Lios Mòr Donnchadh MacGriogair a thug seachad am fearann mar chuimhneachan air a phàrantan airson an dà thogalach, cuideachd airson fearann a bharrachd agus cleachdadh achaidhean faisg air làimh airson geoiteirm a chuir sìos agus pìobaireachd drèanaidh. Feumar taing cuideachd a thoirt do Sheumas MacCormick airson an t-slighe a-steach don làrach a thoirt seachad agus airson tanca uisge, pumpa agus solar uisge a lorg, uile deatamach don phròiseact. Thòisich an obair chruaidh a ’togail £ 620,000 de mhaoineachadh, obair mhòr a rèir ìrean sam bith a tha a’ leantainn chun an latha an-diugh. Gu dearbh chaidh an cùmhnant mu dheireadh a shoidhnigeadh Dimàirt mu dheireadh. Mar neach-malairt le malairt b ’e co-thuigse iongantach a bh’ ann gun deach a ’chiad mhaoineachadh a thoirt seachad le Cloth Workers’ Foundation Lunnainn, aon de bhaile-mòr tùsail Guilds Lunnainn, agus tha e na thoileachas dhomh a ràdh le sreath de luchd-maoineachaidh poblach is prìobhaideach an dà chuid mòr is beag agus bu mhath leam taing a thoirt às leth a ’Chomainn agus coimhearsnachd Lios Mòr airson an taic fialaidh. Tha mi a ’faireachdainn cinnteach gum bi iad toilichte leis na h-oidhirpean againn agus gun deach an airgead aca a thasgadh gu math. Gu dearbh feumar taing a thoirt don h-uile duine a chuidich leis a ’phròiseact.
Chaidh an togalach ùr a thogail aig an ìre as àirde le Stuart Carmichael à Appin agus an sgioba aige agus feumaidh mi a-rithist taing a thoirt airson an aire gu mion-fhiosrachadh aig gach ìre. Tha mi an dòchas gun d ’fhuair thu cothrom coimhead air an togalach a bheir àite ithe sàr-mhath don choimhearsnachd agus do luchd-tadhail an dèidh dhaibh a bhith air màl le Gill agus Davie Meddes ris a bheil mi a’ guidhe gach soirbheachas, agus bùth fàilteachaidh is tiodhlac, a bhios a ’reic ciùird dèante air an t-eilean. Ann an seòmar coimhearsnachd bidh an leabharlann poblach agus cruinneachadh a ’chomainn de leabhraichean Gàidhlig ainneamh. Ach is e an seud sa chrùn an seòmar taisbeanaidh a tha a ’nochdadh agus a’ glacadh luchd-tadhail le dualchas beairteach eilean Hebridian agus dòigh-beatha Gàidhlig a dhaoine air a chruinneachadh le Oifigearan Leasachaidh an Taigh-tasgaidh Catherine Gillies agus Jennifer Baker agus leanaidh an obair aca airson bliadhna eile. A h-uile càil seo bidh urrasan a ’chomainn mar mheadhan air adhartachadh tuilleadh ghnìomhachasan tionnsgaineach air an eilean.
Gu pearsanta, tha e air a bhith air leth soirbheachail a bhith a ’crìochnachadh dà phròiseact air leth, agus feumar an seilbh a thoirt air adhart ann an dòigh sheasmhach airson nan ginealaichean ri teachd.
Thuirt an t-ailtire Shauna Camshron ………..
Tha fios agam gu bheil cuid de na daoine as òige san luchd-èisteachd air eòlas ailtireil mòr fhaighinn mar-thà an t-seachdain seo. Thadhail iad air Pàrlamaid na h-Alba gus athchuinge a thoirt a-steach agus leis gur e aon dhiubh am millean neach-tadhail chan eil teagamh sam bith gum bi cuimhne aca air an turas eachdraidheil aca gu togalach cudromach Albannach airson a ’chòrr de am beatha.
An-diugh thadhail iad air turas eachdraidheil eile, a thaobh Lios Mòr agus Earra-Ghàidheal, gu togalach cudromach eile ann an Alba – Ionad Naomh Moluag.
Tha mi cinnteach gum bi an aon bhuaidh aig turas an-diugh orra agus oirnn uile oir tha e na thoradh air turas fada ach soirbheachail. Is e cuideachd toiseach turas eile don eilean, oir chan eil teagamh nach bi e a ’tàladh luchd-tadhail bho air feadh an t-saoghail.
Tha mi an dòchas gu bheil mi air Ionad Naomh Moluag a fhuaimneachadh mar bu chòir oir chan eil fios agam ach air facal no dhà den Ghàidhlig – Chomainn, Tigh Iseabal, anorak agus dealan-uisge!
Chuir Mike Robasdan fòn thugam air 4 Faoilleach 1999 gus faighneachd an robh ùidh agam taigh-tasgaidh beag a dhealbhadh air Lios Mòr. B ’fheudar don Chom craiceann a bha a’ cleachdadh an taigh-sgoile gluasad a-mach an-dràsta. Bha Loisach coibhneil air fearann a thoirt seachad le tobhta beag air, gus an gabhadh an taigh-tasgaidh aca fhèin a thogail. Bha mi air beagan obair a dhèanamh air an eilean mar-thà a ’toirt a-steach bothain an taigh-sholais agus chòrd Lios Mòr rium gu mòr agus mar sin ghabh mi ris a’ chuireadh – cha do ghabh mi aithreachas a-riamh mun cho-dhùnadh sin.
8 bliadhna agus 11 latha air ais, an t-siathamh latha den Mhàrt 1999, thadhail mi air an làrach agus choinnich mi ris a ’chomataidh – Mairead, Dòmhnall, Donnchadh, Seumas, Iain, Donnchadh, Eairdsidh, Cathy – agus thomhais sinn an làrach gus am b’ urrainn do Mike an fearann don chomataidh. An t-seachdain sa chaidh thug mi sùil air dealbhan den latha sin – bha aon stuagh den bhothan trèigte agus cnap de sprùilleach far an robh an togalach a-muigh – uile ag atharrachadh a-nis! Bha an cothrom bothan tughaidh eile a dhèanamh – bha mi air fear air Tiree a chuir air ais roimhe – na fhìor dhòigh dhòmhsa. Mar a tha fios agad bha am pròiseact sin soirbheachail ann fhèin agus thug e misneachd dhuinn uile a dhol airson an duais mhòr – an taigh-tasgaidh.
Chaidh sinn tro ghrunn thuairisgeulan airson an ionaid thar nam bliadhnaichean mar Thaighean-tasgaidh, an uairsin ionadan dualchais agus an uairsin thàinig taighean-tasgaidh dualchais blas na mìos le luchd-maoineachaidh – bha an togalach againn uile-làthaireach, b ’urrainn dhuinn gin de na tiotalan sin a chleachdadh: fhad‘ s a thug iad dhuinn an airgead cha robh an tiotal gu diofar.
Chaidh sinn cuideachd tro aon no dhà de dhealbhaidhean oir thuig sinn gu robh an sgeama tùsail ’s dòcha ro àrd-mhiannach a thaobh sgèile agus ged nach eil teagamh sam bith gum b’ urrainn dhuinn a bhith air a lìonadh, dh ’fhaodadh e a bhith cosgail a ruith.
Bha mi air a bhith a ’sgrùdadh còmhdach fiodha mar stuth seasmhach math a dh’ fhaodadh a bhith a ’fighe a-steach do chruth-tìre Lios Mòr. Thadhail mi cuideachd air caraid do thaigh caraid ann an Dùn Èideann far an robh e air mullach sgrathan a chleachdadh air a ’bhothan aige. Thadhail mi aig a ’Bhliadhn’ Ùr agus is dòcha gu robh mi dìreach a ’faicinn rudan ann an solas gu math rosach ach bha mi air mo ghlacadh. Thàinig mi air ais agus mhol mi dha Tony gur e seo an t-slighe air adhart. Ghabh Tony gu math ris – cha robh ach an anail as giorra a-steach mus tuirt e gum bu chòir seo a bhith ceart gu leòr – mar sin dh ’ullaich mi cuid de phlanaichean sgeidse agus tha an còrr ann an eachdraidh.
Bha e duilich maoineachadh fhaighinn ach nuair a tha Tony Perkins air do chùis bu chòir dhut an t-airgead a thoirt dha – tha e gu math seasmhach.
Bha e fìor mhath nuair a bha am maoineachadh gu lèir na àite agus fhuair sinn a h-uile dad soilleir a dhol a-mach gu tairgse agus eadhon nas fheàrr nuair a bha fios againn gur e Stuart MacIlleMhìcheil an cunnradair a b ’fheàrr. Leis a h-uile ceangal a bh ’aige ann an Lios Mòr cha b’ urrainn dha fàiligeadh. Thòisich obair air an làrach san Ògmhios an-uiridh agus gun teagamh tha thu air sùil a chumail air an adhartas anns na mìosan a dh ’fhalbh.
Nuair a thog sinn am bothan bha duilgheadas mòr againn na bunaitean a chuir sìos air sgàth na creige cho nàdarra agus bha sinn a ’dùileachadh tòrr den stuth fon togalach seo – bha sinn ceàrr – beagan ulpagan mòra ach b’ e sin a h-uile càil. Bha aig David Orr ri ath-dhealbhadh sgiobalta a dhèanamh gus leigeil le Stuart a dhol air adhart. Tha mi a ’creidsinn chan e a-mhàin gu bheil àite dol-seachad ùr deas air an seo ach gum bu chòir cuid de ghàrraidhean snog a bhith ann am-bliadhna leis an àrd-thalamh a bharrachd sin!
Innsidh Stuart barrachd dhut mun togail ach feumaidh mi a ràdh gur e cùmhnant furasta a bh ’ann a ruith leis gu robh a h-uile duine cho deimhinneach. Dh ’èirich duilgheadasan ach eadarainn dh’ fhuasgail sinn iad uile. Mar eisimpleir nuair a ruith sinn a-mach à Seòrsa a h-aon – stuth lìonaidh airson na bunaitean – thug Eàirdsidh MacColl iasad dhuinn gus an do ràinig an ath bhìrlinn – a-nis dè cho tric ’s a bhios sin a’ tachairt!
Bha dàil no dhà cuideachd air adhbhrachadh leis an t-sìde – rud neo-àbhaisteach anns a ’phàirt seo den t-saoghal ach a-mhàin gum feumadh sinn stad a thogail an samhradh an-uiridh oir bha e ro theth – bha cruadhtan gu bhith air a dhòrtadh ach bhiodh e air tiormachadh ro luath – Is urrainn dhomh a ràdh gu h-onarach nach robh mi a-riamh air tachairt air làrach roimhe seo!
Dìreach airson beagan innse dhut mun togalach: Tha e air a thogail le frèam fiodha gu math làidir agus nuair a thadhail thu is dòcha gun do mhothaich thu na sailean mullach fiodha domhainn. Is e clòimh chaorach a th ’anns an insulation; tha teasachadh fon làr aige – nas saoire a bhith a ’ruith na rèididheatoran sin – agus tha an teasachadh air a stiùireadh le pumpa teas stòr talmhainn. Tha teas air a thoirt a-mach às an talamh tro 750 meatair de phìoban – sin 2500 troigh ann am fìor airgead – anns a bheil fuasgladh an-aghaidh reothadh a tha air a thiodhlacadh ceithir no còig troighean sìos ann an achadh Dhonnchaidh. Bidh e ag obair dìreach mar frids ann an cùl. Cumaidh an teas cha mhòr an-asgaidh seo na bilean ìosal oir bidh am pumpa a ’ruith an dà chuid teasachadh agus a’ toirt seachad uisge teth.
Tha na bùird learag air taobh a-muigh an togalaich às an Roinn Eòrpa tro Newtonmore agus falbhaidh iad gu airgead thar nam bliadhnaichean. Tha am feur à Hamaltan. Ann am beagan bhliadhnaichean chan eil teagamh nach ann à Lios Mòr a bhios na h-eòin agus a ’ghaoth a’ dèanamh an cuid obrach. Tha sinn air siostam uisgeachaidh a chuir a-steach gus uisge a thoirt don mhullach nuair a tha feum air – no ma tha feum air.
Dìreach mus deach a ’uain a dhèanamh an-uiridh agus dìreach mus deach e a-mach am-bliadhna tha caora san achadh ri taobh an taighe againn air co-dhùnadh gu bheil am feur nas uaine sa ghàrradh againn. Tha seallaidhean agam de chaora iomairteach Lios Mòr a ’co-dhùnadh gu bheil sgrathan a’ mhullaich a ’coimhead nas uaine na feur an achaidh – ma nì i co-dhiù gearraidh e sìos air an t-strimming!
Tha uisge air a phumpadh suas as t-earrach ach is dòcha gun urrainn dhuinn ìmpidh a chuir air Uisge na h-Alba a dhol a-mach an seo air an t-slighe chun sgoil.
B ’e obair Dhòmhnaill McGregor bho Malcolm Michie’s a bhith a’ cumail sùil air na sgillinn agus bidh thu toilichte faighinn a-mach gu bheil sinn air buidseat – chan eil cus caiteachais an seo!
Nuair a thadhlas tu air làrach togail chan eil fios agad dè a lorgas tu. Thàinig mi a-null Diciadain airson sùil mu dheireadh ron tachartas mòr an-diugh. Bha an t-àite beòthail agus a bhoireannaich bidh iongnadh ort a bhith a ’cluinntinn gum faca mi dithis fhireannach – cha bhith mi gan ainmeachadh ach tha fios aca cò iad – air an sin glùinean a’ dìreadh agus a ’nighe an làr leacach sa chafaidh – Faic an urrainn dhaibh a dhèanamh ma tha tha aca cuideachd!
Aig deireadh a ’Mhàirt 1999 sgrìobh mi seo gu Mairead:
Tha an ionad luchd-tadhail na phròiseact gu math inntinneach agus dùbhlanach airson a h-uile duine a tha an sàs ann. Gu cinnteach tha an taisbeanadh a th ’agad air a bhith soirbheachail no cha bhiodh tu a’ gealltainn dhut fhèin an taisbeanadh a leasachadh san dòigh seo. Bidh ath-nuadhachadh a ’bhothain tughaidh còmhla ri goireas mìneachaidh ùr-nodha agus seòmar-teatha na mheadhan don eilean airson luchd-tadhail, clann-sgoile agus luchd-còmhnaidh. Le bhith cho faisg air an Rubha, mar a tha fios agad leigidh e le luchd-coiseachd agus rothaichean faighinn gu furasta. Mus gabh an ionad a thogail tha mòran phròiseasan ann ris am feumar a dhol troimhe.
Is dòcha nach do thuig duine againn dìreach cia mheud pròiseas a dh ’fheumar a dhol troimhe – cuid a’ dèanamh gàirdeachas ri cuid pianail ach dè an toradh deireannach mìorbhuileach – taigh-tughaidh tughaidh agus taigh-tasgaidh dìreach mar a bha sinn air a dheasbad o chionn bhliadhnaichean.
Tha mi glè mhoiteil às a ’phròiseact seo – bha sinn gu mòr a’ sabaid an aghaidh an fheadhainn a bha neònach agus cha robh e an-còmhnaidh furasta a bhith deimhinneach. Bha facal coibhneil aig duine sam bith air an tug mi iomradh air a ’phròiseact seo an-còmhnaidh agus tha e coltach gu bheil ceangal Lismore de sheòrsa air choreigin aig a h-uile duine. Tha e air a ràdh gu tric gur e Comataidhean an fheadhainn as duilghe a bhith ag obair leotha – chan ann anns a ’chùis seo – bha e na thoileachas a bhith ag obair le Comannlan.
Tha a h-uile duine, Buill na Sgioba Dealbhaidh, na Prìomh agus na fo-chùmhnantaichean, Tony agus a ’Chomataidh, Nadair, agus mòran a bharrachd air an ainmeachadh air mòran ùine agus oidhirp a chuir a-steach don phròiseact thar nam bliadhnaichean. Chan eil teagamh sam bith gum b ’fhiach e agus gu bheil maoin coimhearsnachd ùr iongantach aig Lios Mòr a nì fìor àite dha-rìribh ann an Earra-Ghàidheal agus nas fhaide air falbh.
Thuirt Eleanor Shaw bho urras Nadair …
Chuala mi an-toiseach mun bheachd a dh ’fhàsadh a-steach don taigh-tasgaidh eireachdail seo bho Annie NicGriogair, thairis air a’ chunntair oifis a ’phuist ann am bùth a’ bhaile ann an Cill Mhoireasdain – agus feumaidh mi taing a thoirt do Annie airson an fhiosrachaidh seo, a chuidich mi gu mì-fhortanach – eilthireach a bha a ’tilleadh – bruidhinn mo a-steach do dhreuchd le Urras Nàdair beagan bhliadhnaichean air ais.
Aig an àm sin, bha am bothan croit dìreach air fhosgladh, ach thionndaidh e a-mach gu robh planaichean nas motha air a bhith a ’breugadh airson grunn bhliadhnaichean ron sin.
Agus dè na planaichean mòra a bh ’annta! Planaichean a lorg mi a dh ’aithghearr a’ cur suas nam buidseatan a-rithist agus a-rithist, agus a ’caitheamh mòran uairean a thìde a’ mìneachadh do luchd-maoineachaidh dìreach carson a bha e cho cudromach gun cuir iad ris a ’phròiseact sgoinneil seo (agus ann an seo feumaidh mi na fiachan a th’ againn uile a phàigheadh do CADISPA airson a bhith faiceallach obair talmhainn a chaidh a-steach do thogail na cùise)
Ach a-mach às na figearan ro-mheasta sin, bha aon àireamh ann a ghlac mi gu sgiobalta, chan e am buidseat iomlan – a bha gad ghiùlan fhèin mar dheugaire a ’faighinn spurts fàis – ach àireamh fòn Manaidsear a’ Phròiseict, Tony Perkins!
Tha obair Tony air a bhith sònraichte sa phròiseact seo. An-còmhnaidh math iriosal agus practaigeach, agus mar as trice air a bhrosnachadh, tha e air cnapan-starra a thoirt air falbh, air sùil a chumail air mion-fhiosrachadh, agus air a dhealas gabhaltach a sgaoileadh gu cearcall air leth farsaing de dhaoine.
A-rithist is a-rithist thar nam beagan bhliadhnaichean a dh ’fhalbh chuala mi Tony ag ràdh,‘ chan e an taigh-tasgaidh agam a th ’ann, is e an taigh-tasgaidh aca’, agus is e seo cridhe soirbheachas a ’phròiseict. Às aonais beachd àrd-amasach o chionn bhliadhnaichean, agus às aonais dealas leantainneach an Chomainn tro na h-àrdan agus na h-ìosal cha bhiodh taigh-tasgaidh ann an-diugh.
Bu mhath leam luaidh ghoirid a leughadh a ’toirt iomradh air Gomh Lios Mòr bho aithisg a chaidh a thoirt a-mach mar phàirt de phròiseact eileanan Eòrpach ISLA, anns a bheil am pròiseact seo air a bhith na chom-pàirtiche.
Tha am pròiseact ISLA a ’sgrùdadh chùisean a tha cumanta do shuidheachaidhean eileanach air feadh iar-thuath na Roinn Eòrpa – agus thagh an sgrùdadh turasachd aige Lios Mòr mar an eisimpleir as fheàrr de choimhearsnachd ag obair ann an com-pàirteachas le raon de bhuidhnean eile gus cùisean a choileanadh. Tha mi a’ togail:
‘Is e fìor bhuidheann coimhearsnachd a tha seo a tha ag obair mar dhòigh-beatha an eilein agus na neach-taic air a shon. Tha iad uile saor-thoileach, agus gu cinnteach buidheann dealasach agus dealasach de dhaoine. Tha iad a ’nochdadh tòrr diongmhaltas gus am bi am pròiseact seo soirbheachail agus soirbheachail. Is e neart mòr a tha seo, agus cuideachd gu bheil manaidsear pròiseict fìor mhath aca bho taobh a-staigh an rangannan. ”
Tha mi a ’tuigsinn gu bheil Lios Mòr a’ ciallachadh an gàrradh mòr. Dha na h-uile a tha air àiteachadh gàrradh cuimhneachain an eilein seo gus an taigh-tasgaidh seo fhàs – tha mi a ’guidhe gum bi na h-oidhirpean agad a’ soirbheachadh, agus gum faigh thu tlachd bho mheasan do shaothair airson mòran bhliadhnaichean ri thighinn.
Chan eil agam ach aon rud mu dheireadh ri chur ris. Mar chomharra air an dealas air leth a rinn e don phròiseact, agus an spòrs air fad a tha sinn air a bhith ag obair còmhla ri Tony Perkins thairis air na beagan bhliadhnaichean a dh ’fhalbh, bu mhath leam iarraidh air gabhail ri tiodhlac beag bho luchd-obrach Urras Nàdair.